ارزیابی آلودگی ناشی از فعالیت های معدنی با استفاده از مطالعات ژئوشیمیایی رسوبات آبراهه ای

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی معدن، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان

2 دانشیار، گروه مهندسی معدن، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه ملایر، ملایر

چکیده

فعالیت‌های اکتشاف و استخراج مواد معدنی ممکن است باعث افزایش غلظت فلزات سنگین در محیط‌های اطراف شود. در این مناطق، رودخانه‌ها و آب‌های سطحی دارای پتانسیل بالایی برای گسترش این نوع آلودگی‌اند. از آنجا که آلودگی فلزات سنگین دارای اثرات جبران‌ناپذیری برای محیط‌ زیست و جانداران به ‌ویژه خود انسان است، باید منابع اصلی آلودگی شناسایی و گسترش آن را کنترل کرد، بنابراین بررسی رسوبات آبراهه‌ها، به ‌عنوان مهم‌ترین عامل در انتقال و پراکندگی آلاینده‌های فلزی، اهمیت زیادی دارد. بدین منظور در مطالعه حاضر برای ارزیابی کیفیت رسوبات و بررسی آلودگی ناشی از پراکنش فلزات سنگین، از نتایج آنالیز عناصر Cr،Co ،Ni ،Cu،Zn ،Cd ، Pb و As در 911 ایستگاه واقع در منطقه بافت، استان کرمان استفاده ‌شده است. وضعیت آلودگی نمونه‌های رسوب آبراهه‌ای با استفاده از شاخص‌های انباشت‌ ژئوشیمیایی، ضریب‌آلودگی، درجه آلودگی اصلاح ‌شده، خطر زیست‌‌محیطی و شاخص بارآلودگی مورد بررسی قرارگرفته شد. نتایج مطالعه وجود آلودگی متوسط تا نسبتا شدید را برای فلزات سرب، روی، نیکل، کروم، کادمیوم و آرسنیک در برخی از ایستگاه‌های نمونه‌برداری اثبات کرده است. بررسی مناطق بالادست نقاط آلوده نشان داد که منابع آلودگی عمدتا مرتبط با فعالیت‌های معدنی و انسانی بوده اما در برخی از موارد آلودگی به دلیل ویژگی‌های زمین‌شناسی منطقه انجام گرفته است. در نتیجه با توجه به اثرات مخرب ناشی از نزدیکی منابع آلودگی فلزات سنگین به زیستگاه‌های جانداران و اثرگذاری آن منابع بر حوضه‌ آبریز و آبخیز شهرستان‌های بافت، ارزوییه و رابر، توصیه می‌شود تا نظارت مستمر از سطح آلودگی ناشی از فعالیت‌های معدنی برای اصلاح و تصفیه آلودگی انجام گیرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Assessment of Contaminations Caused by Mining Activities Using Stream Sediment Geochemical Studies

نویسندگان [English]

  • M. Movahhed 1
  • M. Yousefi 2
1 M.SC Student, Faculty of Mining, Isfahan University of Technology (IUT), Isfahan, Iran
2 Associate Professor, Dept. of Mining Engineering, Faculty of Engineering, Malayer University, Malayer, Iran
چکیده [English]

Exploration and exploitation of mineral deposits could increase heavy metal contents in the environment around the deposits. In mining areas, water flow facilitates dispersion of the metal contamination. Thus, due to the toxic effect of heavy metals on environment and human, it is important to recognize sources of the contamination for the possible fixing of such problems. In this study to investigate the contaminations caused by heavy metals, element contents of Cr, Co, Ni, Cu, Zn, Cd, Pb, and As in 911 stream sediment samples, which were taken from Baft area, Kerman province, were used. Pollution load index, Ecological risk index, Geo-accumulation index, Contamination Factor, and Modify Contamination Degree were applied to delineate contaminated areas. Outcome demonstrated that there are moderate to intense contamination of Zn, Cd, Pb, Cr, Ni, and As in some parts of the area. Inspection of upstream of the contaminated samples illustrated that sources of the contamination are mainly mining and anthropogenic activities. Due to the proximity of the pollution sources to residential areas and its negative effect on the catchment watershed and basins, continuous monitoring of the pollution, caused by mineral activity, is recommended to modulate the negative influence of the contamination.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mining environment
  • Heavy metals
  • Stream Sediments
  • Mineral Activities
  • Baft area